Mord w Chotczy Górnej




Niemiecka zbrodnia dokonana na mieszkańcach Chotczy Górnej 9 sierpnia 1943 roku jest jednym z najtragiczniejszych wydarzeń jakie dotknęły tę miejscowość w czasie II wojny światowej.

W okolicy Chotczy w trakcie II wojny światowej aktywnie działały oddziały i grupy partyzanckie. Pomoc okolicznej ludności udzielana „leśnym chłopcom” w obliczu bezwzględnego okupanta, często kończyła się tragicznie. Jedna z najkrwawszych pacyfikacji jakie dotknęły Chotczę, miała miejsce rankiem 9 sierpnia 1943 roku.

Zbiegły z niemieckiej niewoli radziecki oficer (z pochodzenia Ormianin) Tumanin Ajrapytowicz „Heniek”, z racji swojego doświadczenia, pełnił funkcję dowódcy oddziału GL im. Dionizego Czachowskiego, działającego na terenie dawnego powiatu iłżeckiego. Swoją kryjówkę posiadał na strychu domu rodziny Turbiarzów w Chotczy Górnej. Po kilku pierwszych akcjach bojowych (m.in. rozbiciu wartowniczego oddziału Baudientsu na wyspie Chałupki), Tumanin rozchorował się i na czas leczenia pozostawał na terenie gospodarstwa Turbiarzów.

Mieszkaniec Tymienicy, kolaborant nazwiskiem Orłowski, doniósł żandarmerii o miejscu przebywania dowódcy zgrupowania GL. Z posterunku żandarmerii w Lipsku wczesnym rankiem 9 sierpnia 1943 roku do Chotczy przyjechały trzy samochody z ekspedycją karną. Otoczyli zabudowania rodziny Turbiarzów, a do środka budynku wrzucili granaty. Przebywający w domu razem ze swoim dowódcą partyzanci GL próbowali stawić opór, jednak polegli w wymianie ognia z żandarmami. W strzelaninie zginęła cała rodzina Turbiarzów, dwóch Skwirów (sąsiadów Turbiarza, próbujących ostrzec go przed obławą), oraz 4 gwardzistów, w tym dowódca oddziału. Razem 12 osób. Dwa tygodnie po dokonaniu tej zbrodni Niemcy zabrali dwóch synów Wincentego Skwiry i zabili ich w Starachowicach. Z tego powodu, często błędnie podaje się liczbę zamordowanych jako 14 osób.

Tak o tych wydarzeniach wspominali mieszkańcy Chotczy w archiwalnej audycji z 1970 roku:

Ofiary zbrodni w Chotczy (09.08.1943 r.):

Partyzanci:

  • Tumanin Ajrapytowicz „Heniek”, dowódca oddziału GL im. Dionizego Czachowskiego,
  • Stanisław Spyt,
  • Witold Turbiarz,
  • Wacław Figura.

Cywile:

  • Piotr Turbiarz – lat 55,
  • Apolonia Turbiarz – lat 48,
  • Jadwiga Turbiarz – lat 29,
  • Franciszek Turbiarz – lat 5,
  • Leon Turbiarz – lat 3,
  • Janina Turbiarz,
  • Bronisław Skwira – lat 40,
  • Wincenty Skwira – lat 41.

Źródło: Krzysztof Machała, Historia Lipska i okolic.




Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


*