Udostępnianie zdjęć. Błędy urzędów i instytucji

Szkoły, przedszkola, centa kultury, urzędy administracyjna publicznej, straże pożarne, Koła Gospodyń Wiejskich, placówki pomocy społecznej, szpitale  – te jednostki są najczęściej wymieniane jako te, które łamią RODO. Grozi za to nawet odpowiedzialność karna.

Sądy orzekają zarówno kary pieniężne jak i ograniczenie wolności do lat 2! Dotyczy to każdej formy publikacji wizerunku, nie tylko w internecie.

Jak poprawnie postępować z wizerunkiem obcych osób? Jak udostępniać zdjęcia na swojej stronie lub profilach społecznościowych?

Na początek wyjaśnijmy jedno umowne pojęcie: TŁO.

Jeśli masz dwa zdjęcia, Na jednym jest np. 14 osób grających w piłkę czy bawiących się na placu zabaw to usunięcie ze zdjęcia jednej osoby nie zmieni sensu zdjęcia. Ta osoba była TŁEM.

Jeśli zaś na drugim zdjęciu są dwie osoby, które pozują do zdjęcia, będąc na placu zabaw albo osoba odbiera dyplom od jakiejś osoby publicznej albo pokazujemy jedną (dwie lub trzy lub cztery)  osobę w trakcie jakiejś, jednej czynności, wskazując że  chodzi o konkretną osobę/osoby – to ta osoba TŁEM nie jest. Usunięcie jej ze zdjęcia powoduje, że zdjęcie traci sens.

Tak najprościej rozpoznać kiedy zgoda na publikację wizerunku jest wymagana a kiedy nie. Za każdym razem trzeba odpowiedzieć sobie na pytanie: TŁO, czy nie TŁO.

Oczywiście pozostają niuanse i każda sytuacja wymaga indywidualnej oceny. Jednak bądźmy odpowiedzialni w tym zakresie.

A już najbardziej trzeba się pilnować przy podpisywaniu zdjęć nazwiskiem. Zwłaszcza osoby niepełnoletniej.

Odpowiedzialność ponosi zarówno urząd, jak i osoba która bezpośrednio zdjęcie udostępniła.

 

Wszystko będzie w porządku, jeśli posiadasz zgodę na publikację.

Czasem wystarczy jedna zgoda na dłuższy okres, np. w przypadku szkół, domów opieki – czyli tam, gdzie osoby przebywają stale. Czasem trzeba taką zgodę uzyskiwać dla każdego wydarzenia.

Na gruncie przepisów dotyczących ochrony danych osobowych podstawą przetwarzania wizerunku są przesłanki wskazane w art. 6 RODO — Zgodność przetwarzania z prawem:

 

1. Przetwarzanie jest zgodne z prawem wyłącznie w przypadkach, gdy – i w takim zakresie, w jakim – spełniony jest co najmniej jeden z poniższych warunków:

a)     osoba, której dane dotyczą wyraziła zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych w jednym lub większej liczbie określonych celów;

b)     przetwarzanie jest niezbędne do wykonania umowy, której stroną jest osoba, której dane dotyczą, lub do podjęcia działań na żądanie osoby, której dane dotyczą, przed zawarciem umowy;

c)      przetwarzanie jest niezbędne do wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze;

d)     przetwarzanie jest niezbędne do ochrony żywotnych interesów osoby, której dane dotyczą, lub innej osoby fizycznej;

e)     przetwarzanie jest niezbędne do wykonania zadania realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej powierzonej administratorowi;

f)    przetwarzanie jest niezbędne do celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora lub przez stronę trzecią, z wyjątkiem sytuacji, w których nadrzędny charakter wobec tych interesów mają interesy lub podstawowe prawa i wolności osoby, której dane dotyczą, wymagające ochrony danych osobowych, w szczególności gdy osoba, której dane dotyczą, jest dzieckiem.

Zgoda w każdej chwili może być wycofana!

Podstawą przetwarzania wizerunku dziecka jest więc wyrażona wprost zgoda rodziców lub opiekunów prawnych, określająca precyzyjnie datę i miejsce jej udzielenia, zakres danych, cel i czas obowiązywania zgody, zawierająca podpis osoby udzielającej zgodę. Zgoda na przetwarzanie wizerunku ucznia nie może być dorozumiana — najlepiej sformułować ją w formie pisemnej. Administrator ma obowiązek poinformować rodziców, że taką zgodę mogą w dowolnym momencie wycofać (art. 7 ust. 3 RODO). Osoba, której dane dotyczą (w tym przypadku rodzic lub opiekun) musi być o tym poinformowana, zanim wyrazi zgodę. Wycofanie zgody musi być zaś równie łatwe, jak jej wyrażenie.

Tu powstaje problem „podawania dalej/udostępniania zdjęć z serwisów społecznościowych. Czy osoba dokonująca takiej czynności ma wiedzę o zgodzie na publikację? NIE. Dlatego powinna się powstrzymać lub dopytać.

Zezwolenia nie wymaga rozpowszechnianie wizerunku osoby powszechnie znanej, jeżeli wizerunek wykonano w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych, w szczególności politycznych, społecznych, zawodowych. Jeśli osobą powszechnie znaną jest na przykład małoletnia aktorka, administrator nie będzie potrzebował zgody jej rodziców na publikację zdjęć z premiery filmowej, ale już publikacja zdjęć dotyczących sfery prywatnej będzie wymagała zezwolenia (ponieważ nie ma związku z pełnioną przez małoletnią aktorkę funkcją publiczną).

Zupełnie oddzielną sprawą są prawa autorskie do zdjęć i regulaminy serwisów społecznościowych.