Sprężarka tłokowa, która potrzebuje coraz więcej czasu na nabicie zbiornika, zwykle daje sygnały ostrzegawcze znacznie wcześniej. Spadek wydajności może wynikać z prostych zaniedbań serwisowych albo zużycia podzespołów wymagających naprawy. Warto sprawdzić urządzenie krok po kroku, zanim problem doprowadzi do poważniejszej awarii. Chcesz ustalić przyczynę i skrócić czas pompowania? Przejrzyj poniższe wskazówki i porównaj je z objawami swojego kompresora.
Przyczyna nr 1. Zabrudzony filtr powietrza
Filtr powietrza odpowiada za doprowadzenie odpowiedniej ilości powietrza do cylindra. Gdy jego wkład pokryje się pyłem lub olejem, tłok podczas ruchu w dół nie jest w stanie zassać właściwej ilości powietrza. W efekcie powstaje podciśnienie, wydajność spada, a czas napełniania zbiornika stopniowo się wydłuża. Im większe zanieczyszczenie, tym bardziej odczuwalna staje się różnica.
Charakterystycznym objawem jest cichsza, przytłumiona praca urządzenia oraz wyższa temperatura pompy. Sprawdzenie filtra zajmuje zaledwie chwilę. Wystarczy odkręcić go na moment i uruchomić sprężarkę. Jeżeli zbiornik zacznie napełniać się znacznie szybciej, filtr wymaga wyczyszczenia albo wymiany.
Przyczyna nr 2. Uszkodzone zawory ssące lub tłoczne
W głowicy sprężarek tłokowych pracują cienkie płytki zaworowe odpowiedzialne za właściwy kierunek przepływu powietrza. Pęknięcie, odkształcenie pod wpływem temperatury albo osad znajdujący się pod zaworem powodują utratę szczelności. W takiej sytuacji część sprężonego powietrza wraca do filtra ssącego lub ponownie trafia ze zbiornika do cylindra, zamiast pozostawać w instalacji.
Taką usterkę można rozpoznać po bardzo gorącej głowicy oraz podmuchach wydobywających się z otworu ssącego. Po zdjęciu filtra wystarczy przyłożyć dłoń do wlotu. Jeżeli podczas pracy wyczuwalne jest wyraźne wydmuchiwanie powietrza, zawory najczęściej wymagają czyszczenia albo wymiany.
Przyczyna nr 3. Zużyte pierścienie tłokowe i cylinder
Pierścienie tłokowe odpowiadają za uszczelnienie przestrzeni roboczej. Z czasem mogą się wytrzeć, utracić sprężystość lub zapiec w rowkach tłoka. Zdarza się również, że na gładzi cylindra pojawiają się rysy. Powietrze przedostaje się wtedy do skrzyni korbowej, zamiast zostać sprężone i skierowane do zbiornika.
Objawy są dość charakterystyczne. Z odpowietrznika skrzyni korbowej wydobywa się powietrze, w instalacji pojawia się większa ilość oleju, a wydajność wyraźnie maleje przy wyższym ciśnieniu. Weryfikację można wykonać bez rozbierania pompy. Wystarczy przyłożyć palec do odmy podczas pracy urządzenia. Silny podmuch oznacza utratę kompresji na pierścieniach.
Przyczyna nr 4. Nieszczelna uszczelka pod głowicą
Uszczelka znajdująca się między cylindrem a głowicą pracuje w wysokiej temperaturze i pod dużym ciśnieniem. Poluzowane śruby lub przegrzanie pompy mogą doprowadzić do jej uszkodzenia. W rezultacie sprężone powietrze wydostaje się na zewnątrz albo przemieszcza się pomiędzy cylindrami w pompach dwutłokowych.
Najczęściej słychać wtedy charakterystyczne syczenie lub głuchy stuk w okolicy głowicy. Dodatkowym potwierdzeniem będzie prosty test z wodą z mydłem albo płynem do szyb. Po spryskaniu krawędzi głowicy podczas pracy pojawiające się pęcherzyki wskazują miejsce nieszczelności.
Przyczyna nr 5. Nieszczelny zawór zwrotny
Zawór zwrotny znajduje się przed zbiornikiem i ma zatrzymywać sprężone powietrze po zakończeniu pompowania. Zużyty element uszczelniający albo zabrudzenia wewnątrz zaworu powodują cofanie się powietrza do pompy lub jego ucieczkę przez zawór odprężający znajdujący się przy presostacie.
Typowe objawy łatwo zauważyć podczas uruchamiania urządzenia. Silnik ma trudności z rozruchem, gdy w zbiorniku pozostało ciśnienie, a po wyłączeniu kompresora przez dłuższy czas słychać syczenie przy wyłączniku ciśnieniowym. Warto przeprowadzić prostą kontrolę:
- nabij zbiornik do roboczego ciśnienia;
- odłącz sprężarkę tłokową od zasilania;
- nasłuchuj okolic presostatu przez kilkadziesiąt sekund;
- ciągłe syczenie oznacza, że zawór zwrotny nie utrzymuje ciśnienia.
Przyczyna nr 6. Ślizgający się pasek klinowy
W sprężarkach tłokowych napędzanych paskiem klinowym spadek wydajności może wynikać z niewłaściwego napięcia paska albo zabrudzenia kół pasowych olejem. Silnik obraca się wtedy z prawidłową prędkością, lecz pompa wykonuje mniej obrotów, więc zbiornik napełnia się znacznie wolniej.
O zużyciu paska świadczy charakterystyczny pisk przy rozruchu, zapach przypalonej gumy oraz widoczne drgania podczas pracy. Kontrola jest bardzo prosta. Po wyłączeniu sprężarki tłokowej należy nacisnąć pasek w połowie odległości między kołami pasowymi. Ugięcie większe niż około 1–1,5 cm zwykle wskazuje na potrzebę regulacji lub wymiany elementu.
Źródła:
Stefanowski, B. (1925). VII. Badanie sprężarek tłokowych. W: Gospodarka cieplna i jej kontrola w zakładach przemysłowych (s. 239–245). Wydawnictwa Naukowe Komisji Wydawniczej Towarzystwa Bratniej Pomocy Studentów Politechniki Warszawskiej.
Artykuł zewnętrzny
Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis