Święta na świecie – jak wyglądają?



Czas czytania: 11 min.

W naszej kulturze Wielkanoc jest to bardzo ważne święto, z którym wiążą się określone symbole, ale i ludowe zwyczaje wielkanocne. Każdy kraj ma jednak swój sposób na świętowanie, który dla nas może wydać się dość nietypowy. Poniżej Wielkanoc w 31 państwach.

Irlandia

W tajemnicy przed swoimi pociechami, matki malowały kurze jajka, podpisywały je imieniem dziecka i tak przygotowane pisanki chowały w różnych miejscach w domu lub w ogrodzie. W Niedzielę Wielkanocną irlandzkie dzieci zaczynały wielkie poszukiwania kolorowych jajek. Współcześnie wykorzystuje się raczej czekoladowe jajka, ale zasady zabawy wciąż pozostały te same.

Turcja

W Turcji na Wielkanoc pieczony jest specjalny chleb wielkanocny, określany jako Paskalya çöreği. W jego wnętrzu często można znaleźć jajko, które symbolizuje zmartwychwstałego Chrystusa. Głównym składnikiem tego wypieku jest mahlep – przyprawa ze zmielonych ziaren wiśni wonnej.

Wielka Brytania

Wielkanoc w Wielkiej Brytanii zaczęła być obchodzona na długo przed pojawieniem się chrześcijaństwa. Ma ona swoje korzenie w czasach starożytnych. Wielkanoc to oczywiście koniec Wielkiego Postu i jest to zawsze Wielkanocna Niedziela. Brytyjczycy udają się wtedy do kościoła na nabożeństwa, które często odbywają się o świcie. Dzieje się tak, aby parafianie mogli zobaczyć wschód słońca symbolizujący to, że Chrystus zmartwychwstał.

Tradycyjny posiłek w Niedzielę Wielkanocną obejmuje pieczoną jagnięcinę, ziemniaki i zielony groszek. Popularne są również bułeczki ozdobione krzyżem, a także babeczki owocowe z marcepanem. Dzieci korzystają z tradycji dzielenia, częstując się czekoladowymi jajkami i zajączkami, a polowanie na jajka wielkanocne to jedna z najpopularniejszych zabaw na wyspach. Wielu Brytyjczyków stara się, aby życzenia wielkanocne wysłać rodzinie, np. w postaci pocztówek.

Węgry

W Poniedziałek Wielkanocy, znany tu również pod nazwą Kaczego Poniedziałku, mężczyźni pryskają kobiety wodą (najpierw muszą uzyskać zgodę przedstawicielek płci pięknej). Następnie panowie proszę o pocałunek. W zamian za polanie wodą (obecnie coraz częściej perfumami czy wodą kolońską) otrzymują od pań jajka, ciasto lub alkohol. Tradycja ta wiąże się z wiarą w moc wody – dawniej uważano, że ma ona działanie oczyszczające, lecznicze i pobudzające płodność.



Meksyk

Wielkanoc w Meksyku to najbardziej wyczekiwane święto! Świąteczne obchody trwają aż 14 dni, w czasie których Meksykanie uczestniczą w religijnych nabożeństwach, ale również bawią się na ulicach miast. Najhuczniej obchodzi się Niedzielę Wielkanocną. W wielkiej fieście uczestniczą tłumy ludzi! Możemy podziwiać pokazy sztucznych ogni, a Meksykanie tańczą, ucztują na świeżym powietrzu, a nawet bawią się w wesołym miasteczku. Zabawa trwa do białego rana!

USA

W USA wielkanocne obchody kojarzą się z kolorowymi kapeluszami i poszukiwaniem jajek. Co roku, na nowojorskim Manhattanie, organizowana jest Parada Wielkanocna – prawdziwa rewię oryginalnych kapeluszy. Nowojorczycy prześcigają się w stworzeniu jak najbardziej pomysłowego nakrycia głowy, ozdobionego elementami w kształcie króliczków, kurczaczków i pisanek. Fantazyjne kapelusze, czapeczki i meloniki dekoruje się barwnymi kwiatami, ptasimi gniazdami, a nawet scenkami rodzajowymi. Tak odziani paradują nie tylko ludzie, ale nawet psy! Na paradę przybywają profesjonalni kapelusznicy, którzy prezentują najmodniejsze w danym sezonie nakrycia głowy.

Innym głośnym zwyczajem w Stanach Zjednoczonych jest „Faberge’s Big Egg Hunt NYC”, czyli miejskie polowanie na jajka w Nowym Jorku. Oficjalna nazwa pochodzi od słynnego jubilera Karola Faberge, który tworzył złotnicze arcydzieła dla rosyjskich carów. Co roku projektowane są jajka-rzeźby przeznaczone specjalnie na polowanie. Ukrywa się je w różnych dzielnicach miasta, a celem zabawy jest znalezienie jak największej liczby jajek przez mieszkańców. Wielkanocne polowanie na jajka ma też domowy wymiar. W amerykańskich domach, rodzice ukrywają czekoladowe jajka w różnych zakątkach trawnika, a ich pociechy przeszukują ogród, by znaleźć jak najwięcej słodyczy.

Portugalia

Portugalczycy obdarowują się na Wielkanoc migdałami. Przysmak znany jest tu pod nazwą amêndoas. Smakołyki w kształcie jajka symbolizują początek życia i zwiastują wiosnę.

Australia

Tradycja ukrywania czekoladowych jajek jest popularna również w Australii. Australijskie dzieci także szukają słodkości w przydomowym ogrodzie. Zwycięzcą wielkanocnego konkursu jest dziecko, które znajdzie jak najwięcej schowanych jajek z czekolady. Kiedyś miał je ukrywać wielkanocny króliczek, ale dzisiaj chowanie słodkości przypisuje się Wielkouchowi Króliczemu. Taka zmiana wiąże się z postrzeganiem europejskiego królika jako szkodnika pustoszącego lokalną przyrodę. Dlatego znaleziono prawdziwie australijskiego następcę – wielkoucha, który zaczął podbijać serca Australijczyków. Wielkouch, czyli bilby, to gatunek zagrożony wymarciem, dlatego organizacje ekologiczne chętnie podchwyciły ten temat. Zwierzątko pojawia się na świątecznych kartkach, w programach telewizyjnych oraz w formie czekoladowych figurek.

Papua-Nowa Gwinea

W Papui-Nowej Gwinei kultywuje się wielkanocną tradycję, która polega na tym, że przystraja się wielkanocne drzewka przy kościele. Zamiast jajek z czekolady czy tradycyjnych pisanek za ozdoby służą tutaj tytoń i papierosy.


Norwegia

Norwegia słynie z dobrych kryminałów, które mają swoją rolę nawet w obchodach Wielkanocnych Świąt. W tym czasie pojawiają się w księgarniach specjalne kryminały, nazwane z okazji Wielkiej Nocy „Paskekrim”. W czasie Świąt można zakupić je w specjalnych pakietach, wersjach kieszonkowych lub w promocyjnej cenie. Najlepsze cytaty z tych fascynujących powieści umieszczane są nawet na kartonach z mlekiem! W norweskiej telewizji roi się również od filmów i seriali o kryminalnej tematyce, które w czasie wielkanocnym po prostu trzeba tradycyjnie obejrzeć. Święta dla Norwegów wiążą się z wielkanocnymi wakacjami, które mogą spędzić w aktywny sposób, zaczytując się w przerwach w klasycznych kryminałach.

Nowa Zelandia

W Nowej Zelandii co roku odbywa się Wielkie Polowanie. W rejon Central Otago zjeżdżają setki myśliwych. Choć brzmi to brutalnie, tradycja ta ma na celu zmniejszenie populacji królika, który uważany jest tu za szkodnika negatywnie wpływającego na środowisko.

Niemcy

Zwyczaje wielkanocne w Niemczech to przede wszystkim, kultywowany od wieków, „Ostereierbaum”, czyli przystrajanie drzewek kolorowymi jajkami. W formie pisanek lub wydmuszek. Dekoruje się także same gałązki z zielonymi listkami, które później umieszcza się w wazonach. Takie świąteczne ozdoby stawia się w domu, w ogrodzie lub na balkonie. Pewien Niemiec, Volker Kraft, może pochwalić się najsłynniejszym wielkanocnym drzewkiem. W jego ogrodzie stoi jabłonka, którą Volker co roku bardzo bogato przystraja. Na świątecznej jabłonce zawisają tysiące kolorowych i ręcznie zdobionych jajeczek. Każdy chętny może zobaczyć pięknie udekorowane drzewko.

Luksemburg

Mieszkańcy Luksemburga mają święto, które nazywa się Bretzelsonnden (Bretzelsonndeg), czyli Niedziela Precli. Zwyczaj ten obchodzony jest w trzecią niedzielę Wielkiego Postu. Mężczyźni częstują kobiety preclami. Jeśli przedstawicielka płci pięknej przyjmie smakołyk, to można ją odwiedzić w Niedzielę Wielkanocną i w zamian otrzymać jajko.

Czechy

Poniedziałek Wielkanocny w Czechach nie może obyć się bez tak zwanej „pomlazki” – symbolicznego smagania dziewcząt. Mężczyźni dzierżą w dłoniach wierzbowe witki, czyli „pomlazki” i smagają rózgami po kobiecych nogach. Takie zwyczaje wielkanocne mają zapewnić dziewczętom i kobietom w Czechach młodość i dobre zdrowie. Panie nie mają prawa się gniewać, a wręcz przeciwnie! W ramach podziękowania wręczają panom kolorowe pisanki, wstążki lub przekąski. Splecioną z wierzbowych witek rózgę można wykonać samemu lub zaopatrzyć się w nią na świątecznym jarmarku. Wielkanocne jarmarki to również element czeskiej tradycji. Na targu sprzedawane są słodycze, przeróżne dekoracje, pisanki, drewniane figurki oraz kołatki.

Gwatemala, Antigua

Ulicami Antigui w okresie wielkanocnym przechodzą procesje. Na ich trasie tworzone są niesamowite i jedyne w swoim rodzaju alfombras, czyli dywany z piasku i trocin w różnych kolorach (czarnym, czerwonym, niebieskim, purpurowym, zielonym i żółtym). Procesyjne dywany pachną igłami sosen i kwiatami.



Włochy

„Scoppio del Carro”, czyli „wybuch wozu”, to ciekawa tradycja wielkanocna we włoskiej Florencji. W czasie Świąt organizowany jest pochód, w którym uczestniczą wszyscy mieszkańcy Florencji, wraz z w władzami miasta i muzykami. Za ludźmi przebranymi w średniowieczne stroje toczy się wielki wóz, wypełniony fajerwerkami. Wybuch wozu to zdecydowanie największa atrakcja parady! Tysiące gapiów niecierpliwie czeka na kulminacyjny punkt. Zwyczaj ten sięga XI-wiecznej historii Florencji i czasów Pierwszej Krucjaty. Wtedy to florentczyk Pazzino de Pazzi miał jako pierwszy wspiąć się i sforsować mury odbijanej Jerozolimy. Za tak silną wiarę został nagrodzony krzemieniem z Bazyliki Grobu Pańskiego, który to podarował miastu. Zgodnie z tradycją, to sam arcybiskup zapala lont łączący wóz z pociskiem przypominającym gołębicę „Colombina”. Dokładnie w południe „Colombina” zostaje wystrzelona, by podpalić wszystkie fajerwerki. Jeżeli zdoła podpalić wóz, zwiastuje szczęście i radość na resztę roku.

Filipiny, San Pedro Cutud

To jedna z najbardziej szokujących tradycji wielkanocnych. Ochotnicy z miasteczka San Pedro Cutud biorą udział w drodze krzyżowej. Każdy, kto zgłosi się do wzięcia udziału w tym świecie biczuje się, aby oczyścić się z grzechów. Kulminacyjnym momentem jest symboliczne ukrzyżowanie kilku osób.

Finlandia

W Niedzielę Palmową i Wielką Sobotę w Finlandii Wschodniej oraz Zachodniej, dzieci przebierają się za czarownice i pukają do drzwi sąsiadów. Wszystko po to, żeby z uśmiechem życzyć zdrowego oraz szczęśliwego roku. Mieszkańcy za taki gest chętnie obdarowują dzieciaki słodkościami. W niektórych regionach Wschodniej Finlandii istnieje też zwyczaj dotyczący rozpalania ogniska. Zgodnie z tą tradycją zadaniem ogniska jest odpędzenie złych mocy oraz czarownic latających na miotłach pomiędzy Wielkim Piątkiem, a Niedzielą Wielkanocną.

Cypr

W Wielką Sobotę o północy w świątyniach gaszone są światła, a na zewnątrz kościołów rozpala się ogromne ogniska, które noszą nazwę „stosów Judasza”.

Francja

W południowej Francji, w mieście Haux, w Poniedziałek Wielkanocny, na głównym placu miasta serwowany jest gigantyczny omlet. Warto podkreślić, iż jest on zrobiony z ponad 4500 jaj. W degustacji zazwyczaj bierze udział około 1000 osób. Tradycja ta sięga czasów Napoleona. Wtedy to armia, która podróżowała przez południe Francji, zatrzymała się w małym miasteczku. Właśnie tam poczęstowano ich omletami. Świąteczny zwyczaj znany jest przede wszystkim w Langwedocji oraz Pirenejach. Każda rodzina zamieszkująca ten region, tego dnia szykuje świąteczny rarytas, korzystając z największej patelni, jaką dysponuje.

Bermudy

W Wielki Piątek mieszkańcy Bermudów puszczają latawce – jest to symbol zmartwychwstałego Chrystusa.



Grecja

W greckim Korfu istnieją bardzo oryginale zwyczaje wielkanocne. W tym regionie Wielkanoc obchodzona jest z dużym hukiem. W Wielką Sobotę ludzie zrzucają z okien garnki, patelnie oraz niepotrzebne naczynia, rozbijając je na ulicy. Wszystko po to, by pozbyć się nieużywanych przedmiotów i oczyścić panującą atmosferę. Zrzucanie doniczek symbolizuje natomiast przywitanie wiosny oraz nowe uprawy.

Austria

Eierpecken to tradycja związana z wielkanocnym śniadaniem. W Polsce możemy spotkać się z nazwą „walatka” lub „na wybitki”. Ta zabawa-konkurs jest wciąż żywa wśród mieszkańców Wiednia. Bierze się jajka do ręki i stuka się ich czubkami. Znana jest także w innej formie – na stole toczy się pisanki, aby się zderzyły. Ten, kto wygra zabiera jajko swojego przeciwnika. Po spożyciu wielkanocnego posiłku nadchodzi czas, aby podążyć za barankiem. W dosłownym tego słowa znaczeniu! Zwyczaj ten celebrowany jest w wiosce o nazwie Virgen w Tyrolu i każdego roku gromadzi rzesze ludzi, które podążają za barwnie przystrojonym zwierzęciem. Procesja biegnie uliczkami wioski i podąża do kościoła, gdzie baranek jest trzykrotnie oprowadzany wokół ołtarza (po mszy można wziąć udział w jego licytacji).

Hiszpania

W Hiszpanii tradycje te są dość mroczne. W Wielki Czwartek, w katalońskim mieście Verges (Girona), odbywa się tam tradycyjny taniec śmierci „dansa de la mort”. Wszyscy mieszkańcy ubierają się w kostiumy szkieletów i przechodzą ulicami. Procesja kończy się Makabrycznym tańcem, który rozpoczyna się o północy i trwa do rana. Taniec ten ma nawiązywać do „czarnej śmierci” z XIV wieku. Wtedy właśnie dżuma pochłonęła aż 30-60% ludności Europy. Dlatego też taniec ten ma nawiązywać do nieuchronności śmierci.

Armenia

Ormianie wierzą w to, że gdy Maryja stała pod krzyżem Jezusa Chrystusa, miała ze sobą chleb. Kiedy z ran Zbawiciela popłynęła krew, ten zabarwił się na czerwono. Na pamiątkę tamtych wydarzeń do dzisiaj wypieka się chleb o nazwie cheorek.

Szwecja

W Skandynawii zwyczaj przebierania się za Påskkäringar, czyli wielkanocne wiedźmy, wciąż podtrzymują dziewczynki. To one w Wielką Sobotę chodzą od domu do domu z koszykami. Mieszkańcom wręczają świąteczne kartki i składają życzenia, w zamian prosząc o łakocie lub datki. W Wielką Sobotę zasiada się do uroczystego posiłku, a dzieci cieszą się z odwiedzin wielkanocnego zajączka. W całym kraju popularne są brzozowe gałązki,  symbolizujące nadejście wiosny. Stroi się je kolorowymi piórami i dekoruje nimi domy.



Rosja i Białoruś

W Rosji Wielkanoc to Pascha, którą poprzedza 40-dniowy post, znacznie surowszy niż w Polsce. Nie wolno jeść nie tylko mięsa, lecz także nabiału i białego pieczywa. Jajka zdobi się dużo wcześniej niż u nas, a najpopularniejszym kolorem jest czerwony – symbol zmartwychwstania i śmierci Jezusa. Na Białorusi dawniej czerwonymi jajkami pocierano policzki dzieci, by te były zdrowe. Święta prawosławne to czas spotkań w rodzinnym gronie i przesiadywanie przy suto zastawionym stole. Obowiązkowo podaje się mięsa, najbardziej znanym deserem jest kulicz czyli drożdżowa baba z bakaliami.

Holandia

Dla większości Holendrów Wielkanoc to przede wszystkim okazja do spędzenia czasu z rodziną i kultywowania różnych zwyczajów i tradycji. W okresie świątecznym wszystkie domy przystrajane są pięknymi kwiatowymi stroikami, skomponowanymi przede wszystkim z tulipanów, hiacyntów i żonkiliPopularne są też gałązki z tzw. baziami, z zawieszkami w kształcie króliczków, jajek i baranków. Ciekawym zwyczajem, uwielbianym przez dzieci, jest szukanie czekoladowych jajek ukrytych w ogródku. Podobnie jak w Niemczech, w Holandii również stuka się jajkami podczas śniadania wielkanocnego. Warto też wiedzieć, że od ponad 30 lat Holendrzy dostarczają do Rzymu tysiące tulipanów, którymi dekorowany jest Plac Św. Piotra. Co ważne, w Holandii nie obchodzi się Lanego Poniedziałku!

Dania

W święta Wielkanocne Duńczycy przystrajają swoje domy w kolor żółty i zielony. Często pojawiają się również kwiatowe ozdoby wykonane z żonkili oraz kolorowych pisanek. Ciekawą tradycją jest świąteczne pisanie listów – dzieci piszą krótkie, anonimowe wierszyki do członków rodziny lub do przyjaciół, zaś zadaniem obdarowanych jest odgadnięcie, od kogo ten list jest. Każdy z listów jest „podpisany” taką ilością kropek, jaka odpowiada ilości liter w imieniu nadawcy. W czasie świąt bliscy obdarowują się jajkami – dziś już najczęściej czekoladowymi, choć pisanki są nadal bardzo istotnym symbolem duńskiej Wielkanocy. Ważnym punktem świąt jest wspólna uczta, w której uczestniczy rodzina oraz przyjaciele. Podawane są wówczas śledzie i inne ryby, jajka, mięso oraz sery, zaś stół jest przystrojony żonkilami.


Belgia

Chasse aux œufs – tradycyjne Belgijskie polowania na jajka. Zabawa ta przede wszystkim kierowana jest do najmłodszych, ale kto powiedział, że dorośli nie mogą się bawić? Uczestnicy mają za zadanie odnaleźć ukryte w trawie, w krzakach lub na drzewach czekoladowe jajka. Wszystkie upolowane słodycze mogą zabrać ze sobą do domu!

Brazylia

Brazylijczycy do świąt i tradycji wielkanocnych przywiązują ogromną wagę. W każdej dzielnicy i miasteczku mieszkańcy „wieszają Judasza” . Najpierw robią ogromną kukłę przedstawiającą tego apostoła, a na szyi wieszają mu tabliczki z nazwiskami nielubianych osób, głównie polityków. Kukłę w zależności od regionu wierni palą lub wieszają, a wcześniej każdy może ją obić kijem lub skopać. W Wielki Piątek natomiast organizuje się wielkie Misteria Męki Pańskiej na kilkudziesięciu albo nawet kilkuset aktorów. Przysmakiem wielkanocnym są czekoladowe jajka i cukierki z orzechów ziemnych.

Wspieraj MojeLipsko – pomóż nam szukać nieprawidłowości

Nasza ankieta

Czy jesteś za wprowadzeniem zakazu sprzedaży alkoholu w godzinach 22:00 - 6:00 na terenie każdej gminy w powiecie?

Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.