O godzinie 13:30 w niedzielę (9 marca 2025) nastąpi uroczyste odsłonięcie i poświecenie tablicy ku czci jednego z najbardziej zasłużonych dla Polski i Królewskiego Miasta Solec wybitnego człowieka renesansu.
Zapraszamy wszystkich, w imieniu organizatorów na uroczystość.
Miejsce: Rynek 19, budynek Spółki Leśnej Lasu Soleckiego.
Fundatorem tablicy jest: Spółka Leśna Lasu Soleckiego.
Inicjatorką upamiętnienia i projektantką tablicy jest Pani Małgorzata Szot – Wróblewska.
Polecamy Wam posłuchać dwóch autorskich audycji Pani Małgorzaty Szot – Wróblewskiej w Radio LELIWA na temat związków Jana Januszowskiego Łazarzowica z Królewskim Solcem w latach 1607 – 1613. Nagrania audycji pochodzą z roku 2024.
Solec nad Wisłą: „Gdy gaśnie pamięć ludzka, dalej mówią kamienie…”
Sandomierz, Solec nad Wisłą: W 410 rocznicę śmierci Jana Januszowskiego – Łazarzowica.
Kim był Jan Januszowski?
Jan Januszowski, wcześniej znany jako Jan Łazarzowic, był wybitną postacią w Polsce XVI wieku.
Urodził się w 1550 roku w Krakowie jako syn Łazarza Andrysowicza, znanego drukarza krakowskiego, który prowadził Drukarnię Łazarzową odziedziczoną po swojej żonie Barbarze Wietorowej. Jan Januszowski studiował na Akademii Krakowskiej, a następnie w latach 1575–1576 prawo w Padwie. Znał kilka języków, co pozwoliło mu na karierę w służbie królewskiej.
Kariera Drukarska i Naukowa
W 1577 roku, po śmierci ojca, Jan Januszowski przejął Drukarnię Łazarzową i zajął się jej rozwijaniem. Stała się ona jedną z najlepszych w Europie, a Januszowski wprowadzał nowe techniki drukarskie, wzorując się na oficynach zagranicznych, takich jak Plantin czy Estienne. Nie stosował ilustracji drzeworytniczych, lecz próbował miedziorytu i wprowadzał duże, ozdobne inicjały. Był twórcą pierwszej oryginalnej polskiej czcionki, znanego jako „Nowy Karakter Polski”, który został zaprezentowany w 1594 roku.
Januszowski wydał około 400 tytułów, w tym praktycznie wszystkie dzieła Jana Kochanowskiego, utwory Andrzeja Frycza Modrzewskiego i Szymona Szymonowica, a także literaturę sowizdrzalską. Współpracował przy tworzeniu drukarni Akademii Zamojskiej i wydał w 1599 roku Biblię w przekładzie Jakuba Wujka.
Nobilitacja i Kariera Kościelna
W 1588 roku Jan Łazarzowic został nobilitowany przez króla Zygmunta III i przyjął nazwisko Januszowski.
Dwa lata później otrzymał tytuł architypografa królewskiego i kościelnego. W 1601 roku, po śmierci żony i pięciorga dzieci podczas zarazy w Krakowie, Januszowski przyjął święcenia kapłańskie.
W 1604 roku został archidiakonem sądeckim, a w 1607 roku został z nadania króla plebanem w Mieście Królewskim Solec.
Dziedzictwo
Jan Januszowski zmarł 30 listopada 1613 roku. Jego życie i kariera łączyły się z pracą duszpasterską, naukową i drukarską.
Był jednym z najwybitniejszych duchownych związanych z Ziemią Sandomierską. Jego wkład w rozwój polskiej ortografii i typografii jest nieoceniony. Drukarnię Łazarzową po jego śmierci przejął Maciej Jędrzejowczyk, który wykupił ją od pozostałych synów Januszowskiego.
Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis