Katastrofa w starostwie. Izba Obrachunkowa nie pozostawia złudzeń!

Czas czytania: 9 min.

Poniżej protokół z wystąpienia pokontrolnego Regionalnej Izby Obrachunkowej.

 

Regionalna Izba Obrachunkowa 

w Warszawie 

1. Koszykowa 6a, 00-564 Warszawa 

tel. (22) 628 28 62; 628 78 42 

e-mail: warszawa@warszawa.rio.gov.pl 

Warszawa, dnia 31 października 2025 r.  

WK.510.41.2025.ŻD 

Pan 

Jakub Ochyński 

Starosta Lipski 

1. Rynek 1 

27-300 Lipsko 

Wystąpienie pokontrolne  

dotyczy: protokołu z kontroli kompleksowej podpisanego w dniu 03.09.2025 r.  

Na podstawie ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych  (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 7) i rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 lipca 2004 r. w sprawie  siedzib i zasięgu terytorialnego regionalnych izb obrachunkowych oraz szczegółowej organizacji izb,  liczby członków kolegium i trybu postępowania (Dz. U. Nr 167, poz. 1747) przeprowadzona została  w okresie od 26.06.2025 r. do 03.09.2025 r. kontrola kompleksowa gospodarki finansowej Powiatu  Lipskiego.  

Kontrola objęła okres od 01.01.2024 r. do 31.12.2024 r. oraz wybrane zagadnienia z 2023 r.  i przeprowadzona została zgodnie z ramowym zakresem kontroli kompleksowej gospodarki finansowej  jednostki samorządu terytorialnego.  

W celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości i usprawnienia działalności kontrolowanej jednostki,  na podstawie art. 9 ust. 2 ww. ustawy kieruję następujące wystąpienie pokontrolne:  

Księgowość i sprawozdawczość  

1. Stwierdzono:

opłaty stanowiące dochód budżetu Powiatu Lipskiego pobierano przy użyciu terminala płatniczego,  pomimo że Rada Powiatu w Lipsku nie podjęła uchwały w sprawie dopuszczenia zapłaty opłat  stanowiących dochody budżetu Powiatu Lipskiego instrumentem płatniczym innym niż polecenie  przelewu (str. 6, 7 protokołu kontroli).  

Wnioskuję: 

umożliwiając wnoszenie opłat stanowiących dochód budżetu Powiatu Lipskiego za pomocą innego  instrumentu płatniczego, o którym mowa w art. 60 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja  podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm.), należy mieć na uwadze, że uprawnienie  wynikające z art. 61a § 1 w związku z art. 3 pkt 3 lit. c ww. ustawy przysługuje Radzie Powiatu w Lipsku,  jako organowi stanowiącemu, stosownie do art. 9 ust. 1 i art. 12 ust. 11 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r.  o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 107 z późn. zm.).  

2. Stwierdzono:

saldo konta 961 – „Wynik wykonania budżetu” za 2024 r. przeksięgowano na konto 960 – „Skumulowane  wyniki budżetu” pod datą 31.03.2025 r. zamiast pod datą zatwierdzenia sprawozdania z wykonania  budżetu za 2024 r., tj. 30.06.2025 r. (str. 13 protokołu kontroli).  

Wnioskuję: 

saldo konta 961 przenosić na konto 960 w roku następnym pod datą zatwierdzenia sprawozdania  z wykonania budżetu, stosownie do zasad funkcjonowania konta 961 określonych w „Planie kont dla 

budżetów jednostek samorządu terytorialnego”, stanowiącym załącznik Nr 2 do rozporządzenia Ministra  Rozwoju i Finansów z dnia 13 września 2017 r. w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu  państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych  zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych  mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 342 z późn. zm.). 

3. 3. Stwierdzono:

nie prowadzono ewidencji na koncie 980 – „Plan finansowy wydatków budżetowych” (str. 15 protokołu  kontroli).  

Wnioskuję: 

prowadzić ewidencję na koncie 980, które służy do ewidencji planu finansowego wydatków  budżetowych, stosownie do zasad funkcjonowania konta określonych w „Planie kont dla jednostek  budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych”, stanowiącym załącznik Nr 3 do  rozporządzenia w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek  samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych,  państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza  granicami Rzeczypospolitej Polskiej.  

4. Stwierdzono:

w sprawozdaniu jednostkowym jednostki samorządu terytorialnego – Rb-N kwartalnym o stanie  należności oraz wybranych aktywów finansowych wg stanu na koniec IV kwartału 2024 r. – wykazano  nieprawidłową wartość depozytów na żądanie (str. 20 protokołu kontroli).  

Wnioskuję: 

w sprawozdaniu jednostkowym Rb-N dane dotyczące depozytów na żądanie wykazywać zgodnie  z zasadami określonymi w § 13 ust. 1 pkt 4 lit. a, § 14 pkt 9 „Instrukcji sporządzania sprawozdań”,  stanowiącej załącznik Nr 8 do rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia  17 grudnia 2020 r. w sprawie sprawozdań jednostek sektora finansów publicznych w zakresie operacji  finansowych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 652), mając na uwadze § 2 ust. 2 zdanie drugie, § 4 ust. 1 pkt 1  i § 10 ust. 4 tego rozporządzenia.  

Budżet jednostki samorządu terytorialnego 

5. 5. Stwierdzono:

upomnienia na zaległości z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia o nabyciu i zbyciu pojazdu oraz  zarejestrowaniu pojazdu przesyłano z wielomiesięcznym opóźnieniem (str. 29, 30 protokołu kontroli).  Wnioskuję: 

przestrzegać § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 lutego 2024 r. w sprawie  postępowania wierzycieli należności pieniężnych (Dz. U. poz. 316), zgodnie z którym jeżeli wysokość  należności pieniężnej przekracza dziesięciokrotność kosztów upomnienia, upomnienie należy przesłać,  o ile jest wymagane:  

− niezwłocznie – jeżeli nie zostały podjęte działania informacyjne,  

− przed upływem 21 dni od dnia, w którym po raz pierwszy podjęto działanie informacyjne,  w związku z art. 6 § 1b ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji  (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 132 z późn. zm.).  

6. Stwierdzono:

na koncie pozabilansowym 991 – „Planowane dochody budżetu” ujęto zmniejszenia planu dochodów po  stronie Ma ze znakiem minus (str. 30, 31 protokołu kontroli). 

Wnioskuję:  

ewidencję na koncie 991 prowadzić zgodnie z zasadami funkcjonowania konta określonymi w „Planie  kont dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego”, stanowiącym załącznik Nr 2 do rozporządzenia  w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu  terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych  funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami  Rzeczypospolitej Polskiej. 

 

7. Stwierdzono:

nie zachowano terminu publikacji sprawozdania z realizacji „Programu współpracy Powiatu Lipskiego  z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności  pożytku publicznego i o wolontariacie za rok 2024” (str. 35 protokołu kontroli).  Wnioskuję:  

sprawozdanie z realizacji programu współpracy Powiatu Lipskiego z organizacjami pozarządowymi oraz  podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku  publicznego i o wolontariacie (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1338) publikować w Biuletynie Informacji  Publicznej Starostwa Powiatowego w Lipsku w terminie do dnia 31 maja każdego roku, za rok  poprzedni, stosownie do art. 5a ust. 3 przywołanej ustawy.  

8. 8. Stwierdzono:

nie zamieszczono na stronie internetowej zamawiającego aktualizacji planu postępowań o udzielenie  zamówień na rok 2024 (str. 38 protokołu kontroli).  

Wnioskuję:  

zamieszczać na stronie internetowej zamawiającego aktualizację planu postępowań o udzielenie  zamówień, stosownie do art. 23 ust. 4 zdanie drugie ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień  publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320 z późn. zm.).  

9. Stwierdzono:

nie zachowano terminu zamieszczania w Biuletynie Zamówień Publicznych ogłoszenia o wyniku  postępowania o udzielenie zamówienia klasycznego o wartości mniejszej niż progi unijne (str. 40  protokołu kontroli).  

Wnioskuję:  

ogłoszenie o wyniku postępowania o udzielenie zamówienia klasycznego o wartości mniejszej niż progi  unijne zamieszczać w Biuletynie Zamówień Publicznych w terminie 30 dni od dnia zakończenia tego  postępowania, stosownie do art. 309 ust. 1 w związku z art. 7 pkt 18 i pkt 25 ustawy Prawo zamówień  publicznych.  

10. Stwierdzono:

w protokole postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie podstawowym nie wymieniono  załączników do protokołu (str. 40 protokołu kontroli).  

Wnioskuję: 

w protokole postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie podstawowym wymieniać załączniki do protokołu, stosownie do § 3 pkt 20 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii  z dnia 18 grudnia 2020 r. w sprawie protokołów postępowania oraz dokumentacji postępowania  o udzielenie zamówienia publicznego (Dz. U. poz. 2434) w związku z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo  zamówień publicznych oraz zgodnie z wzorem protokołu postępowania o udzielenie zamówienia  publicznego, stanowiącym załącznik Nr 8 do tego rozporządzenia.  

Gospodarka mieniem 

11. Stwierdzono:

nie prowadzono ewidencji zasobu nieruchomości Powiatu Lipskiego (str. 52 protokołu kontroli).  Wnioskuję:  

prowadzić ewidencję zasobu nieruchomości powiatu, stosownie do art. 23 ust. 1 pkt 1 i art. 25 ust. 2  w związku z art. 25b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U.  z 2024 r. poz. 1145 z późn. zm.).  

12. Stwierdzono:

nie sporządzono planów wykorzystania zasobu nieruchomości Powiatu Lipskiego (str. 52 protokołu  kontroli).  

Wnioskuję:  

sporządzać plany wykorzystania powiatowego zasobu nieruchomości, stosownie do art. 25 ust. 2  i ust. 2a w związku z art. 25b ustawy o gospodarce nieruchomościami. 

 

13. Stwierdzono:

nie podjęto działań mających na celu dostosowanie decyzji w sprawie przekazania nieruchomości  w trwały zarząd do sytuacji zaistniałej po dokonaniu przekształceń organizacyjnych (str. 53, 54 protokołu  kontroli).  

Wnioskuję: 

podjąć działania mające na celu ustanowienie trwałego zarządu dla obecnie funkcjonujących jednostek  organizacyjnych, poprzez orzeczenie o wygaśnięciu trwałego zarządu przysługującego zlikwidowanej  jednostce organizacyjnej albo o wygaśnięciu trwałego zarządu przysługującego likwidowanej jednostce  organizacyjnej z równoczesnym ustanowieniem trwałego zarządu na rzecz jednostek organizacyjnych  utworzonych w wyniku tych przekształceń lub na rzecz jednostek przejmujących zadania jednostki  likwidowanej, mając na uwadze przepisy art. 49 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.  

14. Stwierdzono:

w zakresie inwentaryzacji gruntów, budowli trudnodostępnych oglądowi oraz wartości niematerialnych  i prawnych, przeprowadzonej metodą weryfikacji, nie udokumentowano porównania danych ksiąg  rachunkowych z odpowiednimi dokumentami (str. 59 protokołu kontroli).  

Wnioskuję: 

odpowiednio dokumentować przeprowadzenie inwentaryzacji metodą weryfikacji, mając na uwadze  art. 27 ust. 1 w związku z art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości  (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 120 z późn. zm.). 

Rozliczenia jednostki samorządu terytorialnego z jednostkami organizacyjnymi 

15. Stwierdzono:

zrealizowane dochody budżetowe i dokonane wydatki, wynikające z okresowych sprawozdań Rb-27S  z wykonania planu dochodów budżetowych i Rb-28S z wykonania planu wydatków budżetowych  jednostek budżetowych Powiatu Lipskiego, ujmowane były – odpowiednio na koncie 222 – „Rozliczenie  dochodów budżetowych” i 223 – „Rozliczenie wydatków budżetowych” planu kont dla budżetu Powiatu  Lipskiego – w okresach kwartalnych (str. 62, 63, 64 protokołu kontroli).  

Wnioskuję:  

zrealizowane dochody budżetowe i dokonane wydatki, wynikające z okresowych sprawozdań Rb-27S  i Rb-28S jednostek budżetowych Powiatu Lipskiego, ujmować w każdym okresie sprawozdawczym  ksiąg rachunkowych odpowiednio na koncie 222 i 223, mając na uwadze okresy sprawozdawcze, za  które należy sporządzić ww. sprawozdania jednostkowe, wynikające z „Terminów przekazywania  sprawozdań oraz odbiorców sprawozdań w zakresie budżetów jednostek samorządu terytorialnego”  określonych załącznikiem Nr 42 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 stycznia 2025 r.  w sprawie sprawozdawczości budżetowej (Dz. U. poz. 133) oraz zasady funkcjonowania ww. kont  określone w „Planie kont dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego”, stanowiącym załącznik  Nr 2 do rozporządzenia w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów  jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych,  państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza  granicami Rzeczypospolitej Polskiej.  

16. 16. Stwierdzono:

na konto 223 – „Rozliczenie wydatków budżetowych” ksiąg rachunkowych budżetu Powiatu  Lipskiego – po stronie Wn w korespondencji ze stroną Ma tego konta – wprowadzano zapisy ujemne  jako „zapis techniczny dla czystości obrotów z tytułu zwrotu środków na wydatki” (str. 64 protokołu  kontroli).  

Wnioskuję:  

ewidencję na koncie 223 ksiąg rachunkowych budżetu Powiatu Lipskiego prowadzić zgodnie  z zasadami funkcjonowania konta określonymi w „Planie kont dla budżetów jednostek samorządu  terytorialnego”, stanowiącym załącznik Nr 2 do rozporządzenia w sprawie rachunkowości oraz planów  kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych,  samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych  jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, mając na uwadze 

 

przepis art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o rachunkowości, z którego wynika, że zapisów ujemnych w księgach  rachunkowych dokonuje się celem korekty błędnych zapisów. 

Za nieprawidłowości wykazane w wystąpieniu pokontrolnym odpowiedzialnym jest: − Starosta Lipski; 

− Skarbnik Powiatu Lipskiego.  

Stosownie do przepisów art. 9 ust. 3 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, Regionalna Izba  Obrachunkowa w Warszawie oczekuje zawiadomienia o wykonaniu wniosków z wystąpienia  pokontrolnego lub o przyczynach ich niewykonania w terminie 30 dni od daty jego doręczenia.  

Na podstawie art. 9 ust. 3 i ust. 4 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, do wniosków  zawartych w wystąpieniu pokontrolnym przysługuje Staroście prawo zgłoszenia zastrzeżenia do  Kolegium Izby za pośrednictwem Prezesa Izby, w terminie 14 dni od daty otrzymania wystąpienia  pokontrolnego.  

Podstawą zgłoszenia zastrzeżenia może być tylko zarzut naruszenia prawa poprzez błędną jego  wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie.  

Przekazanie informacji niezgodnej z prawdą o wykonaniu wniosków pokontrolnych podlega karze  określonej w art. 27 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych. 

Wojciech Tarnowski 

Prezes1 

Otrzymują: 

1) Adresat;  

2) WK a/a.  

 Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym.